Müşterek tapu, bir taşınmazın mülkiyetinin birden fazla kişiye hisseler halinde ait olması anlamına gelir. Tapu kaydında her ortak için pay oranı (örneğin 1/2, 1/4 gibi) açıkça yazılır ve herkes bu oran kadar mülkiyet hakkına sahip olur.
Ancak müşterek mülkiyette önemli bir nokta var: Hisseler tapuda belirli olsa da taşınmazın kullanımında “şurası benim” denecek şekilde fiziksel bir bölüm ayrımı bulunmaz.
Yani ortaklar, payları oranında hak sahibi olsalar da taşınmazın tamamı üzerinde birlikte hak söz konusudur. MÜŞTEREK TAPU NASIL BÖLÜNÜR? Müşterek tapulu bir taşınmazı “paylaştırmak” için genellikle iki yol izlenir: 1) Rızai taksim (anlaşarak paylaşım) Hissedarlar kendi aralarında uzlaşırsa, taşınmazın nasıl paylaşılacağı belirlenir ve buna uygun şekilde taksim işlemi yapılabilir.
Uygulamada bu, taşınmazın niteliğine ve imar durumuna göre mümkünse her ortağın payına karşılık gelen bölümün belirlenmesiyle ilerler. 2) Mahkeme yoluyla taksim (ortaklığın giderilmesi) Ortaklar anlaşamıyorsa, mahkemeye başvurularak ortaklığın giderilmesi talep edilebilir.
Bu süreçte taşınmaz: uygun görülürse aynen paylaşım ile, mümkün değilse satış yoluyla elden çıkarılıp bedelin hissedarlara payları oranında dağıtılmasıyla sonuçlandırılabilir.
MÜŞTEREK TAPU SATILIR MI? Müşterek tapuda satış mümkündür; ancak satışın türüne göre süreç değişir: Bir hissedar kendi payını üçüncü bir kişiye devredebilir/satabilir.
Bu durumda diğer hissedarların ön alım (şufa) hakkı gündeme gelebilir. Taşınmazın tümünün satılması isteniyorsa, genellikle tüm hissedarların birlikte hareket etmesi gerekir.
Satış gerçekleştiğinde elde edilen bedel, tapuda yazan hisse oranlarına göre paylaşılır.